Ben je zonder box 3 goedkoper uit in Portugal of Spanje?
Dat hangt niet af van het tarief, maar van hoe vaak je verkoopt. Nederland belast het bestaan van je vermogen, elk jaar, of je nu winst maakt of verlies. Portugal en Spanje kennen die jaarlijkse heffing op beleggingsvermogen niet: daar reken je af bij verkoop, over de gerealiseerde winst.
Verkoop je binnen een paar jaar, dan ben je in Nederland goedkoper uit. Houd je twintig jaar vast, dan wint het uitstel, en in het rekenvoorbeeld hieronder scheelt dat 129.000 euro. Geen box 3 is dus geen korting. Het is een verschuiving van het moment.
Twee systemen, twee momenten
Het Nederlandse systeem heft over een verondersteld rendement, ongeacht of je dat rendement hebt behaald. Het Zuid-Europese systeem heft over de werkelijke winst, maar pas als je die realiseert.
Hetzelfde geld, twee volstrekt verschillende momenten van afrekenen. Dat is geen detail, dat is de hele som.
Het rekenvoorbeeld
Een koppel met 400.000 euro aan beleggingen en geen vastgoed in box 3, met 150.000 euro aan ongerealiseerde winst in de portefeuille.
- Nederland, 2026: ongeveer 6.000 euro per jaar. Dat is 6 procent forfaitair rendement, belast tegen 36 procent, boven de gezamenlijke vrijstelling van 118.714 euro.
- Portugal bij verkoop: 28 procent over de winst, dus 42.000 euro. In één keer.
- Spanje bij verkoop: 19 tot 23 procent over de winst, dus 28.500 tot 34.500 euro. In één keer.
Verkoop je kort na aankomst, dan is Nederland goedkoper. Die 42.000 euro staat gelijk aan ongeveer zeven jaar box 3.
Waarom het omdraait als je vasthoudt
Elke euro die je in Nederland aan box 3 afdraagt, kan daarna niet meer renderen. Over twintig jaar tikt dat hard aan. Reken diezelfde 400.000 euro door met 6 procent groei per jaar:
- Nederland, met elk jaar box 3 uit je vermogen: ongeveer 907.000 euro netto.
- Portugal, met één keer 28 procent bij verkoop in jaar twintig: ongeveer 1.036.000 euro netto.
Dat is 129.000 euro verschil, in het voordeel van Portugal. Niet omdat het tarief lager is, maar omdat je twintig jaar lang volledig hebt laten doorgroeien in plaats van er elk jaar een hap uit te nemen die daarna ook niet meer rendeert.
Drie dingen die deze som kunnen breken
De conserverende aanslag bij vertrek
Nederland kan bij emigratie een conserverende aanslag opleggen over aanmerkelijk belang. Dat raakt ondernemers met een bv veel harder dan spaarders met een indexfonds, maar het is het eerste wat je laat uitzoeken als je een eigen vennootschap hebt.
Het regime kan wijzigen
Portugal heeft zijn gunstregime voor nieuwkomers al aangepast, Spanje kent regionale verschillen in vermogensbelasting, en Nederland verbouwt box 3 al jaren. Een som op de regels van 2026 is een som op de regels van 2026, niet op die van 2036.
Je verplaatst je fiscale inwonerschap niet echt
Blijft je band met Nederland sterker dan met je nieuwe land, dan betaal je gewoon door en heb je alleen een extra land met een claim erbij. Dat risico staat los van de tarieven en verdient een eigen beoordeling.
De kern
Voor wie vaak verkoopt, wint Nederland. Voor wie koopt en vasthoudt, wint het uitstel. Dat zie je pas als je beide momenten over de hele looptijd naast elkaar zet, in plaats van twee percentages te vergelijken.
Reken je vermogen door
Emigratieplan zet je Nederlandse box 3 en je buitenlandse heffingen per jaar in één overzicht, voor tien landen. Je ziet niet één tarief, maar wanneer je waar afrekent. De tool komt binnenkort uit.
Zet me op de lijstVervolgvragen
Geldt dit ook voor spaargeld?
Spaargeld valt in Nederland in box 3 met een lager verondersteld rendement dan beleggingen, dus de jaarlijkse heffing is kleiner. Omdat er ook nauwelijks koerswinst is, speelt het uitstelvoordeel bijna geen rol. Voor spaarders is dit verschil dus veel minder relevant.
En vastgoed dan?
Vastgoed volgt eigen regels, zowel in box 3 als in het nieuwe land, en vaak met een aparte heffing bij verkoop plus lokale onroerendezaakbelasting. Dit rekenvoorbeeld gaat uitsluitend over een effectenportefeuille.
Wat als ik binnen een paar jaar terugkeer naar Nederland?
Dan komt je vermogen weer in box 3 en heb je het uitstelvoordeel maar kort genoten, terwijl je mogelijk wel afrekent in je vertrekland. Kortdurende emigratie is fiscaal zelden voordelig voor vermogen.
Betaal ik in Portugal of Spanje helemaal geen vermogensbelasting?
Portugal kent geen algemene vermogensbelasting op effecten, maar wel een heffing op vastgoed boven een drempel. Spanje kent wel een vermogensbelasting, met tarieven en vrijstellingen die per regio verschillen. Dat maakt Spanje voor grotere vermogens een ander verhaal dan Portugal.
Verder lezen
- Welk land pakt fiscaal het gunstigst uit?
- Bestaat er een 183-dagenregel voor Nederland?, want zonder verplaatst inwonerschap verandert er niets
- Verlies je je heffingskortingen als je emigreert?
- Beslisgids: de fiscale navelstreng
- Is er een tool om emigratie door te rekenen?, om je eigen vermogen door te rekenen
Waar dit op gebaseerd is
- Nederlandse box 3-parameters 2026: forfaitair rendement, tarief en heffingsvrij vermogen
- Nationale tarieven voor vermogenswinst in Portugal en Spanje, stand 2026
- Doorrekening met de rekenmotor van Emigratieplan bij een aangenomen rendement van 6 procent per jaar over twintig jaar
Dit is geen fiscaal advies. Emigratieplan is een rekentool. Alle bedragen zijn rekenvoorbeelden met peildatum 2026, en tarieven, vrijstellingen en regimes wijzigen. Voor je eigen situatie leg je de uitkomst voor aan een fiscalist.